Ngành Chứng khoán Việt Nam: thanh khoản kỷ lục trước thềm nâng hạng FTSE

VN-Index tăng khoảng 2,2% trong nửa đầu 2026, nhưng điểm sáng thực sự nằm ở thanh khoản: giá trị giao dịch bình quân phiên (ADTV) quý I/2026 đạt khoảng 35.000 tỷ đồng, tăng gần 93% so với cùng kỳ 2025, nhờ kỳ vọng nâng hạng thị trường và mặt bằng lãi suất thấp. VNDirect dự báo ADTV nửa cuối năm duy trì quanh 34.000 tỷ đồng/phiên, được hỗ trợ thêm bởi làn sóng IPO quay trở lại và hệ thống giao dịch KRX vận hành ổn định.

Ngày 08/04/2026, FTSE Russell chính thức xác nhận lộ trình nâng hạng Việt Nam lên nhóm Thị trường Mới nổi Thứ cấp; cổ phiếu Việt Nam sẽ chính thức vào rổ chỉ số từ ngày 21/09/2026, phân bổ theo 4 đợt tăng dần tỷ trọng đến hết tháng 9/2027. Dòng vốn ngoại ước tính thu hút được khoảng 3–6 tỷ USD. Trong khi đó, MSCI vẫn xếp Việt Nam ở nhóm thị trường cận biên, dù được đánh giá tiệm cận đáp ứng 17/18 tiêu chí — rào cản còn lại chủ yếu liên quan mức độ tự do hóa thị trường ngoại hối, với khả năng nâng hạng chính thức sớm nhất vào 2027.

Các công ty chứng khoán hiện phân hóa thành hai nhóm: nhóm dẫn dắt quy mô (TCBS, SSI, VPBankS) với vốn chủ sở hữu lớn và hệ sinh thái ngân hàng mẹ; và nhóm hiệu quả, chuyên biệt (Vietcap, VIX) với lợi thế mảng ngân hàng đầu tư. Tính đến cuối quý I/2026, tổng dư nợ cho vay ký quỹ toàn thị trường đạt khoảng 405.000 tỷ đồng — mức cao nhất lịch sử, tăng 51% so với cùng kỳ; 5 công ty vượt mốc 1 tỷ USD dư nợ cho vay gồm TCBS, SSI, VPBankS, VPS và HSC.

Về định giá, P/B bình quân ngành chứng khoán hiện khoảng 1,75 lần, thấp hơn mức trung bình 5 năm (~1,90 lần). Nhiều công ty đầu ngành có tăng trưởng lợi nhuận ấn tượng như SSI, VCI, SHS đang giao dịch dưới ngưỡng định giá bình quân 5 năm, cho thấy dư địa tái định giá còn lớn. Làn sóng IPO quay lại nửa cuối 2026 (LPBS, HDS, Kafi dự kiến niêm yết) và Thông tư 102/2025/TT-BTC về tỷ lệ an toàn tài chính được kỳ vọng thúc đẩy các công ty chứng khoán tiếp tục tăng vốn.

Thách thức lớn nhất là sự đánh đổi giữa ổn định tỷ giá USD/VND và mục tiêu tăng trưởng kinh tế — mặt bằng lãi suất có thể tiếp tục chịu áp lực tăng. Chiến lược được nhiều tổ chức khuyến nghị cho nửa cuối năm là "phòng thủ và phản công": phòng thủ trước rủi ro thanh khoản và tỷ giá, đồng thời phản công vào nhóm cổ phiếu hưởng lợi trực tiếp từ nâng hạng và dòng vốn ngoại như TCBS, SSI, VPBankS, Vietcap, HSC, VPS.

Nguồn: VNDirect, VNEconomy, Báo Chính phủ, Nhân Dân, VietnamPlus, CafeF, Vietstock, TheLEADER (Tháng 7/2026). Nội dung mang tính chất tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư cá nhân hóa.